"Сымбат"дизайн және технология институтының ғылыми жетістіктері
«Сымбат» дизайн және технология институты дизайн, технология және шығармашылық салалардағы жетекші білім беру және ғылыми орталықтардың бірі болып табылады. Институт білім беруді, ғылымды және инновацияны біріктіруге бағытталған ғылыми-зерттеу жұмыстарын белсенді түрде дамытады, осылайша ұлттық және халықаралық сұранысқа ие бәсекеге қабілетті мамандарды даярлауға ықпал етеді.
Институттың ғылыми әлеуетін жоғары білікті профессор-оқытушылар құрамы қамтамасыз етеді. Олардың қатарында - ғылым докторлары мен кандидаттары, профессорлар мен доценттер, Қазақстан Республикасы Ұлттық инженерлік академиясының академиктері мен корреспондент мүшелері, сондай-ақ "Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері"құрметті атағының иегерлері бар. Институт профессор-оқытушылар құрамының оқытушылық және ғылыми-зерттеу тәжірибесі мол, ғылым мен білім беру саласындағы елеулі жетістіктері бар.
«Сымбат» дизайн және технология институты профессор-оқытушылар құрамының ғылыми жетістіктері зияткерлік меншіктің елеулі портфолиосымен қамтамасыз етілген: мектеп киімдерінің өнеркәсіптік үлгілеріне 20-дан астам патент, әртүрлі киім түрлерінің өнеркәсіптік үлгілеріне 35 патент, 40-тан астам өнертабыс және 40 авторлық куәлік. Институт ұжымы Ұлттық киім, модельдеу, технология және киім дизайны, кескіндеме және сурет бойынша 50 – ден астам отандық оқулықтардың, сондай – ақ жеңіл және тоқыма өнеркәсібі бойынша терминологиялық сөздіктің (бірінші басылым-5 мың термин, екінші басылым-12 мың термин) авторы болып табылады. Сонымен қатар, институт оқытушылары киім дизайны бойынша мемлекеттік білім беру стандарттарын және әртүрлі киім түрлерін өндіру стандарттарын әзірлеуге қатысты.
Институттың профессор-оқытушылар құрамы "Ұлттық идея – Қазақстанның даму негізі" бағдарламасы бойынша Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігімен келісімшарт бойынша мемлекеттік тапсырыс шеңберінде ғылыми-зерттеу жұмыстарын орындады. Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігімен жасалған шарт бойынша әскери қызметшілерге арналған нысанды киімге арналған 47 Мемлекеттік стандарт әзірленді, оның ішінде әскери, генералдық және салтанатты нысандардың заманауи дизайны. Сондай-ақ, Қазақстанның ұлттық идеясы аясында мектеп жасына дейінгі және мектеп жасындағы балаларға арналған киім-кешек пен сәндік элементтердің заманауи дизайнын жасау бойынша жобалар іске асырылды.
Ғылыми зерттеулер аясында Алматы қаласында, Астана қаласында және Алматы облысында әртүрлі жастағы топтардың балалар фигураларына ауқымды антропометриялық зерттеулер жүргізілді. Алынған нәтижелер балалар киімін өндіруде өлшемдер мен бой деректерін оңтайландыруға мүмкіндік берді, бұл тігін өндірісінің сапасы мен тиімділігін арттыруға ықпал етті. Ғылыми зерттеулердің инновациялық әдістерін енгізу жеңіл өнеркәсіп саласының технологиялық дамуына оң әсер етеді.
Институтта кандидаттық және докторлық диссертацияларды қорғау бойынша біріккен диссертациялық кеңес жұмыс істеді, оның аясында 2 ғылым докторы және 19 ғылым кандидаты дайындалды.
2006 жылдан бастап институтта дизайн, технология және шығармашылық салалардағы ғылыми зерттеулердің нәтижелерін жариялауға арналған алаң болып табылатын "Дизайн және технология индустриясы" ғылыми журналы шығарылады.
"Сымбат" дизайн және технология институтының ғылыми-зерттеу қызметі келесі басым бағыттарға бағытталған:
Институт оқытушылары өз зерттеулерінің нәтижелерін ұлттық және халықаралық ғылыми журналдарда, конференциялар жинақтары мен монографияларда үнемі жариялап отырады. Жыл сайын беделді деректер базасында индекстелетін ғылыми мақалалар саны артып келеді, бұл институттың ғылыми әлеуетінің тұрақты өсуін көрсетеді.
Институт қызметкерлері мен студенттері халықаралық және ұлттық ғылыми-практикалық конференцияларға, симпозиумдар мен форумдарға белсенді қатысады. Студенттерді ғылыми-зерттеу қызметіне тартуға ерекше көңіл бөлінеді. Білім алушылар ғылыми жобаларға, конкурстарға, олимпиадаларға қатысады, студенттер мен жастар конференцияларында баяндама жасайды. Үздік ғылыми жұмыстар дипломдармен, гранттармен және жариялауға ұсынымдармен атап өтіледі.
Жыл сайын "Сымбат" дизайн және технология институтының "Жеңіл өнеркәсіп бұйымдарының технологиясы және кұрастыруы" мамандығы бойынша студенттері Алматы технологиялық университетінің базасында өткізілетін Республикалық студенттік пәндік олимпиадаға қатысады.
Студенттер ғылыми-зерттеу және қолданбалы жұмыстарды ұсына отырып, "Жеңіл өнеркәсіп бұйымдарының материалтану", "Тігін бұйымдарының технологиясы" және "Тігін бұйымдарының құрастыру" пәндері бойынша жоғары білім деңгейін көрсетеді. Студенттердің белсенді қатысуы мен жоғары нәтижелері Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің дипломдарымен және алғыс хаттарымен расталды (2022 ж. – III орын, 2023 және 2024 ж. – II орын).
Қазіргі уақытта "Сымбат" институтының профессор-оқытушылар құрамы Ұлттық мемлекеттік ғылыми-техникалық сараптама орталығында тіркелген бастамашыл ғылыми-зерттеу жобаларын іске асыруда:
– "Ойыншы – киім-ойын ортасы" жүйесінің өзара іс-қимылын талдау негізінде көкпарға арналған киімнің қорғаныс және эргономикалық сипаттамаларын жетілдіру " (2025-2028 жж.);
- "Цифрлық маркетинг бизнесті ілгерілетудің негізгі құралы ретінде" (2026-2029);
- "Қазақстанның заманауи мәдени, технологиялық және цифрлық дамуы жағдайында қазақ ұлттық костюмінің трансформациясы" (2026-2029 жж.).
"Сымбат" дизайн және технология институты ғылыми зерттеулерді кеңейтуді, халықаралық ынтымақтастықты нығайтуды және ғылым мен білімге цифрлық және инновациялық технологияларды белсенді енгізуді жалғастыруда.
Институттың ғылыми әлеуетін жоғары білікті профессор-оқытушылар құрамы қамтамасыз етеді. Олардың қатарында - ғылым докторлары мен кандидаттары, профессорлар мен доценттер, Қазақстан Республикасы Ұлттық инженерлік академиясының академиктері мен корреспондент мүшелері, сондай-ақ "Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері"құрметті атағының иегерлері бар. Институт профессор-оқытушылар құрамының оқытушылық және ғылыми-зерттеу тәжірибесі мол, ғылым мен білім беру саласындағы елеулі жетістіктері бар.
«Сымбат» дизайн және технология институты профессор-оқытушылар құрамының ғылыми жетістіктері зияткерлік меншіктің елеулі портфолиосымен қамтамасыз етілген: мектеп киімдерінің өнеркәсіптік үлгілеріне 20-дан астам патент, әртүрлі киім түрлерінің өнеркәсіптік үлгілеріне 35 патент, 40-тан астам өнертабыс және 40 авторлық куәлік. Институт ұжымы Ұлттық киім, модельдеу, технология және киім дизайны, кескіндеме және сурет бойынша 50 – ден астам отандық оқулықтардың, сондай – ақ жеңіл және тоқыма өнеркәсібі бойынша терминологиялық сөздіктің (бірінші басылым-5 мың термин, екінші басылым-12 мың термин) авторы болып табылады. Сонымен қатар, институт оқытушылары киім дизайны бойынша мемлекеттік білім беру стандарттарын және әртүрлі киім түрлерін өндіру стандарттарын әзірлеуге қатысты.
Институттың профессор-оқытушылар құрамы "Ұлттық идея – Қазақстанның даму негізі" бағдарламасы бойынша Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігімен келісімшарт бойынша мемлекеттік тапсырыс шеңберінде ғылыми-зерттеу жұмыстарын орындады. Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігімен жасалған шарт бойынша әскери қызметшілерге арналған нысанды киімге арналған 47 Мемлекеттік стандарт әзірленді, оның ішінде әскери, генералдық және салтанатты нысандардың заманауи дизайны. Сондай-ақ, Қазақстанның ұлттық идеясы аясында мектеп жасына дейінгі және мектеп жасындағы балаларға арналған киім-кешек пен сәндік элементтердің заманауи дизайнын жасау бойынша жобалар іске асырылды.
Ғылыми зерттеулер аясында Алматы қаласында, Астана қаласында және Алматы облысында әртүрлі жастағы топтардың балалар фигураларына ауқымды антропометриялық зерттеулер жүргізілді. Алынған нәтижелер балалар киімін өндіруде өлшемдер мен бой деректерін оңтайландыруға мүмкіндік берді, бұл тігін өндірісінің сапасы мен тиімділігін арттыруға ықпал етті. Ғылыми зерттеулердің инновациялық әдістерін енгізу жеңіл өнеркәсіп саласының технологиялық дамуына оң әсер етеді.
Институтта кандидаттық және докторлық диссертацияларды қорғау бойынша біріккен диссертациялық кеңес жұмыс істеді, оның аясында 2 ғылым докторы және 19 ғылым кандидаты дайындалды.
2006 жылдан бастап институтта дизайн, технология және шығармашылық салалардағы ғылыми зерттеулердің нәтижелерін жариялауға арналған алаң болып табылатын "Дизайн және технология индустриясы" ғылыми журналы шығарылады.
"Сымбат" дизайн және технология институтының ғылыми-зерттеу қызметі келесі басым бағыттарға бағытталған:
- Қоршаған ортаны жобалау және визуалды байланыс;
- Сән және тоқыма технологиялары;
- Сандық дизайн және мультимедиа;
- Инновациялық материалдар мен өндіріс технологиялары;
- Мәдени мұра және заманауи дизайн.
Институт оқытушылары өз зерттеулерінің нәтижелерін ұлттық және халықаралық ғылыми журналдарда, конференциялар жинақтары мен монографияларда үнемі жариялап отырады. Жыл сайын беделді деректер базасында индекстелетін ғылыми мақалалар саны артып келеді, бұл институттың ғылыми әлеуетінің тұрақты өсуін көрсетеді.
Институт қызметкерлері мен студенттері халықаралық және ұлттық ғылыми-практикалық конференцияларға, симпозиумдар мен форумдарға белсенді қатысады. Студенттерді ғылыми-зерттеу қызметіне тартуға ерекше көңіл бөлінеді. Білім алушылар ғылыми жобаларға, конкурстарға, олимпиадаларға қатысады, студенттер мен жастар конференцияларында баяндама жасайды. Үздік ғылыми жұмыстар дипломдармен, гранттармен және жариялауға ұсынымдармен атап өтіледі.
Жыл сайын "Сымбат" дизайн және технология институтының "Жеңіл өнеркәсіп бұйымдарының технологиясы және кұрастыруы" мамандығы бойынша студенттері Алматы технологиялық университетінің базасында өткізілетін Республикалық студенттік пәндік олимпиадаға қатысады.
Студенттер ғылыми-зерттеу және қолданбалы жұмыстарды ұсына отырып, "Жеңіл өнеркәсіп бұйымдарының материалтану", "Тігін бұйымдарының технологиясы" және "Тігін бұйымдарының құрастыру" пәндері бойынша жоғары білім деңгейін көрсетеді. Студенттердің белсенді қатысуы мен жоғары нәтижелері Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің дипломдарымен және алғыс хаттарымен расталды (2022 ж. – III орын, 2023 және 2024 ж. – II орын).
Қазіргі уақытта "Сымбат" институтының профессор-оқытушылар құрамы Ұлттық мемлекеттік ғылыми-техникалық сараптама орталығында тіркелген бастамашыл ғылыми-зерттеу жобаларын іске асыруда:
– "Ойыншы – киім-ойын ортасы" жүйесінің өзара іс-қимылын талдау негізінде көкпарға арналған киімнің қорғаныс және эргономикалық сипаттамаларын жетілдіру " (2025-2028 жж.);
- "Цифрлық маркетинг бизнесті ілгерілетудің негізгі құралы ретінде" (2026-2029);
- "Қазақстанның заманауи мәдени, технологиялық және цифрлық дамуы жағдайында қазақ ұлттық костюмінің трансформациясы" (2026-2029 жж.).
"Сымбат" дизайн және технология институты ғылыми зерттеулерді кеңейтуді, халықаралық ынтымақтастықты нығайтуды және ғылым мен білімге цифрлық және инновациялық технологияларды белсенді енгізуді жалғастыруда.